ABD’de işten çıkarma dalgası teknoloji öncülüğünde devam ediyor

Enflasyon karşısında yükselen faiz oranları ve global ekonomik belirsizliklerin baskısı altındaki şirketler, “kemer sıkma” siyasetlerini sürdürüyor.

Daha az kaynakla daha fazlasını yapma gayesindeki şirketler, işçi sayısını azaltırken verimliliğe odaklanıyor.

Şirketlerin yapay zeka ve otomasyona yönelmesi de işten çıkarma sebepleri ortasında gösteriliyor.
Yapay zeka heyecanı, şirketlerin kaynaklarını bu alanda ağırlaştırmasına ve iş güçlerinde otomasyonu artırmasına yol açıyor.

İşten çıkarmalar şubatta yüzde 9 arttı

Chicago merkezli global bir işe yerleştirme ve meslek geçişi firması olan Challenger, Gray&Christmas’ın datalarına nazaran, ABD’de işten çıkarılanların sayısı şubatta geçen yılın birebir devrine kıyasla yüzde 9 artarak 84 bin 638’e çıktı. Bu sayı geçen yıl mart ayından sonraki en yüksek düzey oldu.

Ülkede işten çıkarılanların sayısı geçen yıl bir evvelki yıla nazaran yüzde 98 artarak 721 bin 677’ye ulaşmıştı.

Teknolojiden imalata, finansal hizmetlerden perakendeye kadar pek çok daldan şirket çalışan sayısında azalmaya giderken, işten çıkarmaların teknoloji dalında ağırlaşmaya devam ettiği görüldü. Challenger, Gray&Christmas bilgilerine nazaran, teknoloji bölümünde 12 bin 412’si şubat ayında olmak üzere bu yıl toplam 28 bin 218 kişi işten çıkarıldı.

Layoffs.fyi bilgilerine nazaran ise yılın başından bu yana 219 teknoloji şirketi 50 bin 841 çalışanın işine son verdi.

Uzmanlar, işten çıkarma dalgasının sürdüğünü ve şirketlerin agresif formda maliyetlerini düşürürken işçi muhtaçlıklarını çok kıymetli ölçüde yine şekillendiren teknolojik yenilikleri benimsediğini belirtti.

Teknoloji bölümündeki işten çıkarmaların büyük ölçüde şirketlerin daha yalın ve verimli çalışmaya yönelik yeni uğraşlarını yansıttığını lisana getiren uzmanlar, yeni yapay zeka araçlarının yavaş da olsa şirketlerin bu amaçlara ulaşmalarına yardımcı olmasını beklediğini tabir etti.

İşten çıkarma açıklamalarına karşın iş gücü piyasası gücünü koruyor

Ülkede işten çıkarmalar devam etmekle birlikte datalar iş gücü piyasasının gücünü koruduğuna işaret ediyor.

ABD’de istihdam artışı sürerken, işsizlik oranı geçen ay artış kaydetmiş olsa da düşük kalmaya devam ediyor.

ABD Çalışma Bakanlığı datalarına nazaran, ülkede tarım dışı istihdam şubat ayında 275 bin kişi artarak beklentilerin üzerinde gerçekleşti.

ABD’de birebir devirde işsizlik oranı ise yüzde 3,7’den yüzde 3,9’a yükseldi.

İşten çıkarma münasebeti çoğunlukla “yeniden yapılanma” planları

Şirketlerin birçok işten çıkarma münasebeti olarak “yeniden yapılanma” planlarını gösteriyor.
Mağaza, ünite ya da fabrika kapanmaları ile maliyet düşürme de işten çıkarma münasebetleri ortasında öne çıkıyor.

İşten çıkarma münasebeti olarak ekonomik şartları ve piyasa şartlarını gösteren şirketler de mevcut.

Ayrıca şirketlerin işten çıkarma münasebeti olarak “yapay zekayı” göstermeleri dikkati çekti.
Google, Amazon, Twitch, eBay, Riot Games, Discord, Duolingo, Unity, Brex, Wayfair, Macy’s, Citigroup ve Blackrock, bu yıla işten çıkarma kararlarıyla başlayan şirketler ortasında yer alıyor.
Stellantis, Sony, Cisco, DocuSign, Estée Lauder, Expedia, Snap, Zoom, UPS, Levi’s ve Nike da işten çıkarma kararı alan şirketler ortasında bulunuyor.

İşten çıkarma dalgasına dahil olan yeni şirketler

Otomobil üreticisi Stellantis, verimlilik ve maliyet optimizasyonu kapsamında ABD’de mühendislik, teknoloji ve yazılım ünitelerindeki çalışanlarının yüzde 2’sinin işine son verileceğini bildirdi.
Stellantis’ten yapılan açıklamada, araba sanayisinin dünya çapında üzere görülmemiş belirsizliklerle ve artan rekabet baskılarıyla karşı karşıya kalmaya devam ettiği, şirketin verimliliği artırmak ve maliyet yapısını optimize etmek için kararlar almayı sürdürdüğü belirtildi.

ABD basınında çıkan haberlerde, işten çıkarmaların yaklaşık 400 çalışanı kapsadığı söz edildi.

– Sony

Genel merkezi ABD’nin California eyaletinde bulunan, Sony’nin görüntü oyunu ve dijital cümbüş alanında fliyet gösteren yan kuruluşu Sony Interactive Entertainment, global iş gücünün yüzde 8’ine karşılık gelen 900 çalışanını işten çıkarma planını duyurdu.

– Cisco

ABD merkezli ağ teknolojileri şirketi Cisco, tekrar yapılanma planı kapsamında global iş gücünü yaklaşık yüzde 5 azaltacağını açıkladı.

Cisco’dan yapılan açıklamada, yine yapılanma planıyla şirket tertibinin tekrar düzenlenmesi ve temel öncelikli alanlara daha fazla yatırım yapılmasının sağlanmasının hedeflendiği belirtildi.

– DocuSign

Dijital imza hizmeti sunan DocuSign, yine yapılanma kapsamında iş gücünü yüzde 6 azaltacağını duyurdu.

– Estee Lauder

Amerikan kozmetik şirketi Estee Lauder, tekrar yapılanma programı kapsamında global iş gücünü yüzde 3 ila yüzde 5 ortasında azaltacağını bildirdi.

İşten çıkarma kararı kozmetik devinin üç aylık periyotta kar ile gelirinde düşüş olması ve yıllık kar varsayımını düşürmesi üzerine gelirken, işten çıkarmaların 3 bin 100 çalışanı etkileyeceği tabir edildi.

– Expedia

Çevrim içi seyahat şirketi Expedia’nın “organizasyonel ve teknolojik dönüşümün” bir kesimi olarak yaklaşık 1500 çalışanını işten çıkaracağı bildirildi.

– Fisker

Elektrikli araç startupı Fisker, çalışanlarının yüzde 15’ini işten çıkaracağını açıkladı.

– Instacart

ABD ve Kanada’da market alışverişi ve teslimatı hizmeti sunan Instacart’ın karlılığa odaklandığı için yaklaşık 250 çalışanını, işçisinin yaklaşık yüzde 7’sini işten çıkaracağı belirtildi.

– Morgan Stanley

ABD’nin büyük bankalarından Morgan Stanley’nin varlık idaresi kısmındaki yüzlerce kişiyi işten çıkarmayı planladığı bildirildi.

İşten çıkarmaların Bankanın söylediği kelam edilen ünitesinin çalışanlarının yüzde 1’inden azını etkilemesinin beklendiği söz edildi.

– Nike

ABD merkezli spor giysi markası Nike, maliyetleri düşürmek maksadıyla iş gücünü yaklaşık yüzde 2 oranında azaltacağını açıkladı.

– Okta

San Francisco merkezli kimlik ve erişim idaresi şirketi Okta’nın iş gücünün yaklaşık yüzde 7’sini işten çıkaracağı bildirildi.

Okta Üst Yöneticisi Todd McKinnon, “Gerçek şu ki maliyetler hala çok yüksek.” değerlendirmesinde bulundu.

– Paramount Global

ABD’li medya şirketi Paramount Küresel’in 800 kişiyi işten çıkaracağı belirtildi.

– Snap

ABD’li toplumsal medya şirketi Snap, global iş gücünü yüzde 10 azaltmaya yönelik planını duyurdu.
ABD medyasında çıkan haberlerde, işten çıkarmaların şirketin 500’den fazla çalışanını etkileyeceği bilgisi verildi.

Ağustos 2022’de çalışanlarının yüzde 20’sinin işine son vereceğini açıklayan Snap, o tarihten bu yana birkaç kere işten çıkarmaya gitmişti. Şirket son olarak geçen yıl kasım ayında işten çıkarma yapmıştı.

– Warner Music

Amerikan müzik şirketi Warner Music, 600 çalışanını işten çıkaracağını bildirdi.
Warner Music Üst Yöneticisi Robert Kyncl, şirketteki değişikliklerin maliyetten yıllık 200 milyon dolar tasarruf sağlayacağını ve bunun çoğunlukla şirketin ana fliyet alanını desteklemek için kullanılacağını açıkladı.

– Zoom

Çevrim içi görüntü konferans uygulaması Zoom’un yaklaşık 150 kişiyi işten çıkarma kararı aldığı belirtildi.

ABD basınında yer alan haberlere nazaran, Zoom iş gücünün yüzde 2’sinden azını oluşturan yaklaşık 150 kişiyi işten çıkarma kararı aldı.

Şirketin bu yıl yapay zeka gibisi alanlarda işe alımlara devam edeceği bildirildi.

– UPS

Amerikan kargo devi UPS’in şirketin “kaynaklarını tekrar ayarlama” planı kapsamında iş gücünü 12 bin kişi azaltacağı söz edildi.

İş gücünü azaltmanın şirketi yaklaşık 1 milyar dolarlık maliyetten kurtaracağı kaydedildi.

– Levi’s

ABD’li giysi firması Levi Strauss&Co, global iş gücünü yüzde 10 ila yüzde 15 azaltacağını duyurdu.
Şirketten yapılan açıklamada, uzun vadeli karlı büyümeyi destekleme stratejisi doğrultusunda 2024 mali yılında 100 milyon dolarlık net maliyet tasarrufu sağlanmasının hedeflendiği belirtildi.

– PayPal

Çevrim içi ödeme sistemi PayPal’ın global iş gücünü yüzde 9 azaltacağı bildirildi.
PayPal Üst Yöneticisi Alex Chriss, karmaşıklığın ve tekrarların azaltılması için şirket genelinde daha fazla odaklanma ve verimliliğin sağlanması, otomasyonun uygulanması ve teknolojinin sağlamlaştırılması gerektiğini söz etti.

– Microsoft

ABD’li teknoloji devlerinden Microsoft’un oyun ünitesinden yaklaşık 1900 çalışanı işten çıkaracağı bildirildi.

– Rivian

ABD merkezli elektrikli araba şirketi Rivian, “ekonomik ve jeopolitik belirsizlikler ile baskılar, bilhassa de tarihî olarak yüksek faiz oranlarının etkisi” nedeniyle iş gücünü yüzde 10 oranında azaltacağını açıkladı.