Dış ticaret haddi ihracattaki azalmayla geriledi
Investing.com – Dış ticaret dengesinin öncü verisi olan ve ihracat ile ithalattaki ölçü ve ünite kıymetindeki değişimi gösteren dış ticaret istatistikleri yayımlandı.
İhracat bedeli arttı, ölçüsü azaldı
TÜİK bilgilerine nazaran ihracat ünite bedel endeksi Kasım ayında bir evvelki yılın tıpkı ayına nazaran %6 oranında artış kaydetti. Endeks bir evvelki yılın birebir ayına nazaran, besin, içecek ve tütünde %10,9, ham unsurlarda (yakıt hariç) %2,6, yakıtlarda %36,7 ve imalat endüstrinde (gıda, içecek, tütün hariç) %4,2 arttı.
İhracat ölçü endeksi ise Kasım ayında bir evvelki yılın tıpkı ayına nazaran %3,8 azaldı. Endeks bir evvelki yılın birebir ayına nazaran, besin, içecek ve tütünde %0,2 ve imalat endüstrinde (gıda, içecek, tütün hariç) %2,5 azalırken, ham hususlarda (yakıt hariç) %9,0 ve yakıtlarda %3,5 arttı.
İthalattaki artış devam etti
İthalat ünite kıymet endeksi Kasım ayında bir evvelki yılın birebir ayına nazaran %9,8 arttı. Endeks bir evvelki yılın tıpkı ayına nazaran, besin, içecek ve tütünde %1,6 ve yakıtlarda %40,0 artarken, ham unsurlarda (yakıt hariç) %4,2 ve imalat endüstrinde (gıda, içecek, tütün hariç) %0,7 azaldı.
İthalat ölçü endeksi Kasım ayında bir evvelki yılın tıpkı ayına nazaran %3,8 arttı. Endeks bir evvelki yılın birebir ayına nazaran, besin, içecek ve tütünde %13,0 ve imalat endüstrinde (gıda, içecek, tütün hariç) %3,8 artarken, ham hususlarda (yakıt hariç) %19,3 ve yakıtlarda %15,8 azaldı.
Dış ticaret haddi geriledi
İhracat ünite paha endeksinin ithalat ünite bedel endeksine bölünmesiyle hesaplanan ve 2021 yılı Kasım ayında 81,6 olarak elde edilmiş olan dış ticaret haddi, 2,8 puan azalarak, 2022 yılı Kasım ayında 78,8 oldu.
2022’de yurt içinde enflasyonun yükselmesi üretim maliyetlerini yükseltti, ancak döviz kurundaki yükseliş enflasyonun altında kaldı. Global tarafta da maliyetler yükseldiği için ihracat ölçü ve kıymeti ithalatın altında kaldı. İhracatçılar bilhassa dövizdeki düzeylerin zorlayıcı olduğu görüşünde, ama yetkililer dövizdeki yükselişin enflasyonu yükselteceği için bunu istemediklerini belirttiler.
Yazar: Deniz Engin