Alarko CEO’su Yıldız: Kazakistan Hükümeti ile yatırım antlaşmasını imzalamak üzereyiz

Bloomberg HT’ye konuk olan Alarko Şirketler Topluluğu CEO’su Ümit Nuri Yıldız, tarım alanında Kazakistan’da yapılacak yatırımları ve Türkiye’deki batarya projelerini ayrıntılandırdı.

Alarko Holding 70.yılına özel şirketin kuruluşu ve evrilişine değindiği konuşmasında şu sözlere yer verdi:

“Bu muvaffakiyet kurucuların ideolojisinde yatıyor. Kurucular 1990’lı yıllarda Alarko’nun profesyonel ve kurumsal bir şirket olmasına karar vermişler. Böylelikle aileyle idaresi birbirinden büsbütün ayırmışlar. Bu şirketi de profesyonellere emanet etmişler. Doğal olarak profesyonellere emanet edilip ve denetlenen de bir yapı olduğu için gerek prosedürler gerek prensipler hepsi yerine oturmuş. Bunun sonucunda da Alarko makul bir büyüklüğe geldi.

Biz de Alarko’yu bundan sonraki 70 yıla nasıl taşırız diye yola çıktık çünkü biz Yönetim Kurulu ile bir arada bir strateji oluşturduk. Sektörel araştırmalar yaptık, danışmanlıklar aldık, yeni bir oluşum oluşturduk, strateji başkanlığını kurduk, yatırım komitesini yapılandırdık. Bir yenilik de aslı da Türkiye’deki halka açık şirketler için bir birinci oldu, üst seviye yöneticilere pay edindirme planları verdik. Yöneticiler gösterdiği performans ve şirketin piyasa kıymetine yaptıkları katkı oranında şirketten pay alma hakkına sahip oldular. Başka çalışanlarımız için de performanslarına nazaran aldıkları primin muhakkak bir kısmını şayet isterlerse pay senedi olarak alabilme imkanı getirdik. Verimliliği artırmak üzere yeniden hibrit yapıya devam ediyoruz. Arkadaşlarımız 2 gün konuttan, 2 gün de ofisten çalışıyorlar. Dijitalleşme de bizim için çok kıymetli.”

“Hedefimiz 5 bin dönüm Türkiye’de, 5 bin dönümde Kazakistan’da bir sera alanına ulaşmak”

Yıldız, şirketin tarım fliyetleri ve bu alandaki gelecek yatırımları hakkında şunları söyledi:

“Tarım bizim için stratejik bölümlerden bir tanesi. Açık tarımdan çok biz denetimli tarımdan gitmeye karar verdik. O nedenle çağdaş seracılıkla başladık, biz 2030’a kadar 5 bin dönüm bir maksat koyduk ve seralarda yaklaşık 4500 bayan çalışanımız olacak. Burada da önemli bitkisel atıklar çıkacak, bunları da gübre yaparak değerlendireceğiz. Böylelikle sıfır atık ve karbon ayak izinin aşağı çekilmesine yönelik de bir çalışmamız olacak.

En değerlisi de Türkiye’de çok fazla atıl jeotermal atık var, bunlar güçte kullanılamıyor ancak tarımda çok rahat kullanılabilir. Biz de jeotermal enerjiyi kullanarak çağdaş seraları ısıtma ve buradan elde ettiğimiz karbondioksit ile bu seralardaki ziraî eserlerin verimliliğini önemli formda artırma maksadımız var. Amacımız 5 bin dönüm Türkiye’de, 5 bin dönümde Kazakistan’da toplam 10 bin dönüm bir sera alanına ulaşmak. Kazak Hükümeti bizden bu yatırımı yapmamızı istedi. Kazak Hükümeti bize verdiği kelam çerçevesinde tüm teşvikleri de veriyorlar, gaz ve elektrik garantilerini de veriyorlar, fiyatlar üzerinde sübvansiyon gibisi çok önemli sübvansiyonları da veriyorlar. Kazakistan Hükümeti ile artık yatırım antlaşmasını imzalamak üzereyiz. Türkiye’de de bu yıl sonu 2 bin dönümü geçeceğiz.”

“Gotion ile görüşmeleri yaptık ve anlaştık”

Yıldız konuşmasında güç depolamada, ticari alanlar ve konutlar tarafındaki pazara yönelik yaptıkları çalışmalar hakkında ayrıntılar verdi:

“Bizim konsantre olduğumuz taraf elektrikli araç pilleri değil. Ne kadar üreteceğimiz piller araçlarda kullanılabilecek olsa da bizim pazar daha farklı. Bilhassa biz güç depolamada, ticari alanlar ve meskenler tarafındaki pazara yönelik çalışmalarımızı yapacağız. Burada yüzde 60 çoğunluk ortak olacağız ve daha da kıymetlisi biz Türkiye’ye teknolojiyi getirmeye çalışıyoruz. En sonunda Gotion ile görüşmeleri yaptık ve anlaştık. Türkiye’deki fabrikadan da birçok ülkeye ihracat yapacağız. Yatırımda 7 gigawata kadar çıkabiliriz.”

Şirketin turizm ve konaklama alanında yaptığı fliyetlere ve yatırımlara değinen Yıldız, “Hillside şu anda çok pahalı bir marka. Biz Bodrum Gündoğan’da bir otel aldık ve bunu renove ediyoruz. 2025 yılının ortasında devreye alacağız Hillside markasıyla. Maldivler’de bir otel satın almak üzere arkadaşlarımız uzun vakittir çalışıyorlar. Tabi yurtdışında otel almak çok da kolay değil ama artık sona geldik. Önümüzdeki 2 ay içinde bu işi de artık kapatacağız. 2024 sonu itibariyle Maldivler’de bu oteli işletmeye alacağız.” dedi.

“Ne kadar ihracat yapıyorsak ona nazaran bir borçlanma planlaması yapıyoruz”

Yıldız şirketin artan maliyetleri ve borçlanma planlaması hakkında şunları şunları söyledi:

Biz şirket özelinde finansal enstrümanları korunma gayeli olarak çok düzgün kullanıyoruz, muhakkak spekülatif gayeli kullanmıyoruz. Bu türlü olunca borçlanmalarımızı da buna nazaran yapıyoruz yani ne kadar ihracat yapıyorsak ona nazaran bir borçlanma planlaması yapıyoruz. Ona nazaran ya Dövizle yahut TL ile borçlanıyoruz. Bir yatırıma nakit yaratma kapasite ile bakmak lazım. Sanayi tarafında her ne kadar biz operasyonel kar da yaratsak finansal masraflar nedeniyle karımız düştü ya da bazen ziyanına da mal sattığımız oldu. Maliyetlerden en çok sanayi ve tarım tarafı gördü. Yani bilhassa emek ağır dallarda maliyetler çok artmış vaziyette. Bunu da tabi fiyatlara da yansıtamadığımız için doğal olarak bunları muhakkak bir müddet taşımak zorundasınız. İleride tabi bunlar da bir istikrara oturacak.

Yatırım tarafında biz birinci başta yüzde 30 öz kaynak yüzde 70 finansman kullanarak yatırımları yapıyorduk lakin finansmanın pahalılığından dolayı yüzde 50-50 yapmaya karar verdik. Burada çok kıymetli olan kredinin vadesi ve maliyeti, bunlar uygun olmadığı vakit en çok değerli şey öz kaynağı en çok değerli halde nasıl değerlendirebileceğimiz.

Yeni stratejimiz küçük kar marjlı işlere katiyetle girmiyoruz. Yap-işlet-devret cinsi işleri daha çok tercih ediyoruz zira burada finansman gücümüzü kullanmak istiyoruz, kredibilitemizi kullanmak istiyoruz. Buradan bir karlılık yaratmak istiyoruz. Olağan müteahhitlik işlerinde çok selektifiz. Şayet karlılık oranları bizi tatmin etmiyorsa ve risk varsa muhakkak ihalelere girmiyoruz. Bu kriterlerden muhakkak taviz vermiyoruz.

Biz Ar-Ge yatırımlarını yüzde 50 artırma kararı aldık. Karbon ayak izini aşağıya çekebilmek için bilhassa elektrik, su ve güçte tasarruf önlemlerini uygulamaya başladık. Sürdürülebilirlik raporumuzu yayınladık, buradaki thhütlerimizi tutuyoruz. İkinci sürdürülebilirlik raporumuz da yakında yayınlanacak.”